Khẩu trang N95 là gì? Tác dụng, giá thành và hướng dẫn sử dụng

Khẩu trang N95 được làm bằng vật liệu polypropylene có khả năng lọc được ít nhất 95% các hạt có kích thước siêu nhỏ (0,3 micron) hay bụi mịn PM2.5, đây cũng là kích thước của virus và vi khuẩn.

Để lọc được những bụi siêu mịn hay các virus, vi khuẩn gây bệnh hiệu quả thì chúng ta thường nghe về việc nên sử dụng khẩu trang N95. Vậy thực chất thì khẩu trang N95 là gì? Loại khẩu trang này có tác dụng như thế nào và sử dụng ra sao? Hãy cùng tìm hiểu kỹ hơn qua bài viết sau đây của Hello Bacsi bạn nhé! 

Khẩu trang N95 là gì? Cấu tạo như thế nào? 

Khẩu trang được sử dụng để phòng chống các tác nhân xâm nhập gây tổn thương và lây nhiễm qua đường hô hấp khuyến nghị sử dụng cho cộng đồng và nhân viên y tế. Tuy nhiên, có nhiều loại khẩu trang khác nhau với khả năng đáp ứng từng mức độ hiệu quả lọc hoặc ngăn chặn tác nhân nào đó. Với khẩu trang N95 thì đây là một thiết bị bảo vệ hệ hô hấp có khả năng lọc tốt hơn so với những khẩu trang y tế thông thường.

1. Khẩu trang N95 là gì?

Khẩu trang N95 là loại khẩu trang có các lớp lọc đáp ứng được tiêu chuẩn của Viện Quốc gia Hoa Kỳ về An toàn vệ sinh lao động khi khả năng lọc đạt được tới 95% các hạt lơ lửng trong không khí. Ký hiệu viết tắt N95 đi kèm có ý nghĩa như sau:

• N: viết tắt của “nonoil” nghĩa là không chống các hạt bụi gốc dầu, có thể sử dụng khẩu trang này trong môi trường làm việc. Các cấp độ khác còn có R (chống dầu trong 8 giờ) và P (chống dầu).
• Số 95: thể hiện hiệu quả loại bỏ đến 95% các hạt có kích thước siêu nhỏ ở 0,3μm. Nếu khẩu trang có số cuối này là 99 tức là hiệu quả lọc đến 99%, số cuối là 100 cho thấy hiệu quả lọc là 99,97% và tương đương với bộ lọc các hạt không khí hiệu suất cao.

Với khả năng lọc các hạt có kích thước siêu nhỏ 0,3μm thì khẩu trang N95 lọc được các chất gây ô nhiễm như bụi mịn, sương, khói cũng như các giọt bắn hô hấp. Vật liệu lọc là sợi polypropylene không dệt tĩnh điện. Cụ thể, khẩu trang N95 có thể lọc được nhiều tác nhân gây hại đến hệ hô hấp trong các môi trường như:

• Khí thải và khói bụi từ các khu công nghiệp, nhà máy hoặc là xưởng sản xuất, khu chế xuất.
• Khí thải từ phương tiện giao thông cũng như khói bụi trên đường phố.
• Bụi bẩn từ các công trình xây dựng như nhà ở, trường học…
• Tro bụi từ các hoạt động đốt rác thải, sản xuất nông nghiệp, nấu nướng…

Tuy nhiên, khẩu trang N95 sẽ không lọc được các hạt hoặc khí thải có gốc dầu như là khí gas, hóa chất công nghiệp, sơn, xăng dầu, amiăng, mùi hôi thối…

2. Cấu tạo của khẩu trang N95

Khẩu trang N95 có cấu tạo nhiều lớp để đem lại hiệu quả lọc đáp ứng tiêu chuẩn, cơ bản sẽ bao gồm:

• Lớp ngoài cùng: Virus, vi khuẩn có thể bám vào bề mặt này và gây ra nguy cơ lây nhiễm.
• Lớp giữa: Vật liệu lọc có khả năng lọc hiệu quả các hạt bụi mịn, virus, vi khuẩn ở lớp ngoài cùng đi vào.
• Lớp trong: Tiếp xúc trực tiếp với da mặt, đã ngăn chặn được phần lớn các bụi bẩn, tác nhân gây bệnh.

Khẩu trang N95 mang lại những tác dụng gì?

Khẩu trang N95 có tác dụng lọc bỏ được hầu hết bụi bẩn, virus, vi khuẩn trong không khí để bảo vệ sức khỏe cho người dùng. Loại khẩu trang này được sử dụng trong các trường hợp sau:

• Nhân viên y tế trong quá trình trực tiếp khám, chữa bệnh và chăm sóc cho người bệnh tại các cơ sở y tế.
• Những người phải tiếp xúc với người bệnh nhiễm virus, vi khuẩn gây ra các bệnh hô hấp như cúm H5N1, hội chứng hô hấp cấp tính nặng (SARS), lao phổi, cúm A/H1N1, COVID-19…

Tuy nhiên, khẩu trang N95 phải được đeo khít ôm gọn theo khuôn mặt thì mới đạt được hiệu quả lọc như mong muốn. Do đó, người dùng cần phải hiểu được thiết kế của khẩu trang và đeo đúng cách để ngăn chặn được các tác nhân gây ảnh hưởng đến hệ hô hấp tốt nhất có thể.

Cách đeo khẩu trang N95 đúng 

Khi đeo khẩu trang N95 cần phải đảm bảo đeo vừa vặn, ôm khít khuôn mặt để không bị tiếp xúc với không khí ô nhiễm. Cách đeo khẩu trang N95 đúng gồm các bước sau:

1. Rửa sạch tay bằng xà phòng với nước hoặc dung dịch sát khuẩn (nước rửa tay khô) và lau khô trước khi đeo khẩu trang.
2. Kiểm tra khẩu trang N95 trước khi đeo xem có dấu hiệu hư hỏng, bị rách, thủng hay ẩm ướt không. Nếu có dấu hiệu không đảm bảo thì cần lấy khẩu trang mới.
3. Cầm khẩu trang lên để mặt ngoài khẩu trang tiếp xúc với lòng bàn tay, thanh kim loại để ép vào mũi hướng lên trên.
4. Đưa khẩu trang lên mặt, cho thanh kim loại ở trên mũi, phần khẩu trang che phủ hết miệng và cằm.
5. Kéo dây đeo qua đầu, dây trên đặt gần đỉnh đầu, dây dưới đặt ở sau gáy nằm dưới tai. Không bắt chéo hai dây, đảm bảo dây nằm phẳng không bị xoắn và điều chỉnh độ căng để khẩu trang ôm kín khuôn mặt không để hở. Một số loại khẩu trang N95 có dây đeo vào hai tai thì cần đeo chắc chắn qua hai vành tai.
6. Đặt các đầu ngón tay lên phần thanh kim loại ở trên mũi và ấn nhẹ cho gọng kim loại này được định hình theo hình dạng mũi, ôm sát theo sống mũi để che kín.

Khi đeo khẩu trang N95 hay bất kỳ loại khẩu trang y tế nào thì bạn cũng cần lưu ý những điều sau để việc đeo khẩu trang mang lại hiệu quả:

• Không dùng tay luồn vào trong khẩu trang để gãi ngứa, chạm vào mũi, miệng, ăn uống… vì có thể khiến tác nhân gây bệnh theo tay xâm nhập vào trong cơ thể.
• Không nên chạm tay vào mặt ngoài khẩu trang sau khi đã đeo và tiếp xúc với nhiều người vì mặt ngoài có thể tiếp xúc nhiều tác nhân gây bệnh, dính các giọt bắn hô hấp, bụi bẩn bám lên và chuyển sang tay.
• Không nên tháo khẩu trang rồi cho vào túi xách, túi quần áo sau đó đeo lại vì các loại khẩu trang y tế thường được khuyến cáo chỉ dùng 1 lần, sau khi tháo ra nên vứt bỏ đúng nơi quy định và thay thế bằng khẩu trang mới.

Tuy nhiên trong điều kiện thiếu khẩu trang hoặc muốn tiết kiệm thì bạn có thể tái sử dụng khẩu trang N95 một cách an toàn. Việc tái sử dụng cũng cần đúng cách để đảm bảo khẩu trang vẫn đảm bảo được chức năng lọc bỏ những tác nhân gây bệnh và không tiềm ẩn nguy cơ trú ngụ của các virus, vi khuẩn trên khẩu trang. Bạn cần chuẩn bị 4 chiếc khẩu trang N95 và đánh số thứ tự từ 1 – 4.

• Ngày đầu tiên sử dụng khẩu trang số 1 và sử dụng như hướng dẫn ở trên, sau khi tháo ra thì để phơi khô trong môi trường khô ráo, sạch sẽ trong 3 – 4 ngày.
• Sau đó, bạn lấy khẩu trang số 2 ra để sử dụng xong cũng để phơi khô như trên sau khi tháo ra.
• Tiếp tục thực hiện như vậy cho khẩu trang số 3 và 4. Đến hết ngày thứ 4 thì bạn có thể quay lại sử dụng khẩu trang số 1 cho ngày hôm sau.

Vì chất liệu polypropylene của khẩu trang N95 có tính kỵ nước và không chứa độ ẩm nên khi khẩu trang để khô hoàn toàn trong 3 – 4 ngày sẽ khiến các virus, vi khuẩn bám dính trên đó không có môi trường để tồn tại và chết dần. Để tái sử dụng nhanh hơn thì bạn có thể khử trùng khẩu trang N95 bằng cách treo trong tủ sấy ở 70ºC trong 30 phút. Nếu nhà sản xuất có hướng dẫn tái sử dụng thì bạn nên thực hiện theo. Thông thường, bạn chỉ nên sử dụng lại khẩu trang N95 tối đa khoảng 5 lần.

Khẩu trang N95 sau khi dùng không đem giặt hoặc cho vào lò nướng/ lò vi sóng để tiệt trùng. Nếu muốn tái sử dụng hãy thực hiện như hướng dẫn ở trên. Nếu khẩu trang có dây đeo bị giãn không còn ôm khít khuôn mặt hoặc bị ẩm ướt, dính bẩn hoặc hư hỏng thì cần vứt bỏ vào thùng rác theo quy định.